Đề thi THPT Quốc gia môn Toán năm 2015, De thi thu THPT Quoc Gia nam 2015

You are here: Home »

Like VNMATH on FACEBOOK để ủng hộ VNMATH.

Paul Pierre Lévy - Người tiên phong của lý thuyết xác suất

VNMATH.COM 31 tháng 8, 2012 , 0

Paul Pierre Lévy (15/9/1886-15/12/1971) là một nhà toán học Pháp, được biết đến như là một trong những người tiên phong của lý thuyết xác suất, quá trình ngẫu nhiên và martingales. Quá trình Lévy , độ đo Lévy, hằng số Lévy, phân phối Lévy, đường cong fractal Lévy C... là những thuật ngữ toán học thông dụng được đặt theo tên ông.
Paul Pierre Lévy sinh ra trong một gia đình người Do Thái có truyền thống Toán học. Ông nội của ông là giáo sư Toán trong khi cha ông - Lucien Lévy làm việc tại École Polytechnique và nghiên cứu về hình học.


Paul vào học ở trường trung học Saint Louis ở Paris và đạt được thành tích xuất sắc không chỉ riêng môn Toán mà còn có tiếng Hy Lạp, Hóa học và Vật lý. Ông đỗ vào cả hai trường đại học danh tiếng là École Normale Supérieur và École Polytechnique. Ông chọn École Polytechnique và trong khi còn đang làm sinh viên ông đã công bố công trình đầu tiên về sự bán hội tụ của chuỗi vào năm 1905. Sau khi tốt nghiệp ông phục vụ trong quân ngũ một năm trước khi học tiếp École des Mines vào năm 1907. Tại École des Mines, ông tham dự các khóa học của Sorbone với sự tham gia giảng dạy của Darboux và Émile Picard. Ngoài ra, ông còn tham dự các bài giảng ở Collège de France của Georges Humbert và Hadamard. Hadamard chính là người ảnh hưởng nhất đến các chủ đề nghiên cứu của ông. Lévy hoàn thành chương trình học ở École des Mines vào năm 1910 và bắt đầu nghiên cứu về Giải tích hàm dưới sự hướng dẫn của Jacques Hadamard và Vito Volterra. Năm 1911, luận văn của ông được thẩm định bởi Picard, Poincare, và Hadamard và ông nhận được bằng tiến sĩ khoa học vào năm 1912. Tiếp đó một năm, ông trở thành giáo sư của École des Mines. Từ năm 1920 ông là giáo sư tại École Polytechnique cho đến khi nghỉ hưu vào năm 1957.

Trong Thế chiến thứ nhất, Lévy phục vụ trong pháo binh và đã từng tham gia vào việc sử dụng các kỹ năng toán học để việc giải quyết những vấn đề liên quan đến quốc phòng, chống lại các cuộc tấn công từ trên không. Khi nhà toán học trẻ Gateaux bị giết vào thời điểm chiến tranh gần bắt đầu, Hadamard yêu cầu Lévy chuẩn bị cho việc công bố các công trình của Gateaux. Ông đã thực hiện điều này nhưng ông đã không dừng lại ở các kết quả Gateaux, mà tiếp tục phát triển các ý tưởng của nhà toán học này và xuất bản nó sau khi chiến tranh kết thúc vào năm 1919.

Lévy đóng góp cho lý thuyết xác suất và giải tích hàm, mà còn nghiên cứu về phương trình vi phân đạo hàm riêng và chuỗi. Năm 1926 ông đã mở rộng biến đổi Laplace cho lớp các hàm lớn hơn. Ông đã thực hiện một công việc quy mô lớn về phương trình vi phân tổng quát. Ngoài ra, ông cũng nghiên cứu hình học. Các học trò của ông là những nhà toán học lừng danh: Wolfgang Doeblin, Michel Loève, Benoît Mandelbrot và Georges Matheron


Sách chính của ông là:
-Leçons d'analyse fonctionnelle [Bài giảng giải tích hàm](1922),
-Calcul des probabilités [Phép tính xác suất] (1925),
-Théorie de l'addition des variables aléatoires [Lý thuyết cộng tính của các biến ngẫu nhiên] (1937-54),
-Processus stochastiques et mouvement brownien [Quá trình ngẫu nhiên và chuyển động Brownian] (1948)

Năm 1963, Lévy đã được bầu vào thành viên danh dự của Hội Toán học London. Và năm sau, ông được bầu là viện sĩ của Académie des Sciences.

Đánh giá về Lévy, Taylor viết rằng:

"...Vào thời điểm đó, chưa có lý thuyết toán học nào về xác suất mà chỉ là một vài các vấn đề tính toán nhỏ. Bây giờ nó đã là một nhánh toán học hoàn toàn chính thức với sự vận dụng kỹ thuật từ tất cả các ngành giải tích hiện đại và nó đóng góp các ý tưởng, vấn đề, kết quả hữu ích cho nhiều ngành khác. Nếu có một người đã ảnh hưởng đến việc tạo lập và phát triển lý thuyết xác suất nhiều hơn bất kỳ ai khác, thì người đó hẳn là Paul Lévy"


Loève, mô tả đầy màu sắc về những đóng góp của Lévy:

"Paul Lévy là một họa sĩ trong thế giới xác suất. Cũng giống như những thiên tài hội họa lớn, bảng màu của ông là của riêng chính ông và bức tranh của ông luôn hiện hữu trong tầm nhìn của chúng ta về hiện thực... Ba mảng màu chính đan chéo lên nhau chính là: các luật giới hạn, các quá trình cộng tính và martingales, chuyển động Brownian"

Và chính Loève cũng đã kết luận
"Ông là một người đàn ông cực kỳ khiêm tốn trong khi hoàn toàn tin vào sức mạnh của những tư tưởng hợp lý... Bất cứ khi nào tôi đi qua những khu vườn Luxembourg, tôi vẫn thấy chúng tôi đang đi dạo, ngồi trong ánh nắng mặt trời trên một cái ghế dài, tôi vẫn nghe ông nói một cách cẩn thận suy nghĩ của mình. Tôi đã biết một người đàn ông tuyệt vời như thế!"

Tham khảo:

[1]. J J O'Connor and E F Robertson, Paul Pierre Lévy,
http://www-history.mcs.st-andrews.ac.uk/Biographies/Levy_Paul.html
[2]. http://en.wikipedia.org/wiki/Paul_Pierre_L%C3%A9vy
[3]. Trifce Sandev, Unsung Heroes: Paul Pierre Lévy,
http://www.sciencefile.org/system/home/item/5070-unsung-heroes-paul-pierre-l%C3%A9vy.html
Nguồn: vnkvant

Về VNMATH.COM

VNMATH hoạt động từ năm 2008 với slogan Trao đổi để học hỏi, Sẻ chia để vươn lên. Hiện nay VNMATH.COM là trang web Toán học có lượt truy cập lớn nhất Việt Nam.

Chia sẻ bài viết này


Bài viết liên quan

Không có nhận xét nào :

Để lại Nhận xét